,

Coronacrisis | Gevolgen voor huur van bedrijfsruimte – winkel, horeca, kantoren

21 maart 2020

De Coronacrisis heeft grote impact op de economie. Wat betekent dit voor de huur van bedrijfsruimte? Moet de huur worden doorbetaald? Advocaat Matthijs Mulder (ondernemingsrecht, huurrecht) vertelt waar een ondernemer op moet letten.

Moet ik de huur doorbetalen?

Om deze vraag te beantwoorden moeten een paar scenario’s worden onderscheiden. En het antwoord is ook afhankelijk van de vraag wat voor huurovereenkomst u hebt gesloten. Is sprake van een zogeheten ROZ-contract, dan wordt de verhuurder verregaand beschermd.

Lockdown door overheid

Als de overheid de exploitatie van een horecagelegenheid of winkel(centrum) verbiedt, is sprake van een ‘gebrek’ in de zin van artikel 7:204 BW.
Is er contractueel niets geregeld, dan kan de huurder huurprijsvermindering vragen.

Let op, dat moet de huurder wel schriftelijk bij de verhuurder doen.
De huurder kan géén schadevergoeding vorderen, omdat de lockdown waarschijnlijk als ‘overmacht’ (artikel 6:75 BW) voor de verhuurder geldt. Tenzij… de rechter mocht oordelen dat zo’n situatie in het maatschappelijk verkeer voor rekening en risico van de verhuurder komt.

Niet waarschijnlijk, want niet-blijvend

Dat lijkt niet waarschijnlijk. De huurder kan geen ontbinding van de huurovereenkomst vorderen, omdat geen sprake is van een blijvende onmogelijkheid om het genot van de huurruimte ter beschikking te stellen. Want de lockdown zal tijdelijk van aard zijn. Maar mocht een lockdown vele maanden duren, dan kan dat anders worden.

ROZ-contract

Is sprake van een ROZ-contract, dan is de mogelijkheid om huurprijsvermindering en schadevergoeding te vorderen contractueel uitgesloten (artikel 11.3 Algemene Bepalingen).  Ook de ontbinding van de huurovereenkomst is niet mogelijk, behoudens een langdurige lockdown.
De huurder kan slechts in onderhandeling met de verhuurder treden om in overleg opschorting of tijdelijke kwijtschelding van de huur te krijgen. Een verhuurder is er immers ook niet bij gebaat als de huurder failliet gaat.

In praktijk blijken (grote) verhuurders bereid om hierover afspraken te maken.

‘Vrijwillige’ sluiting door huurder

Van een algemene lockdown is in Nederland (nog) geen sprake. Toch kan een huurder genoodzaakt worden om diens bedrijfsruimte te sluiten: ziekte van het personeel, de exploitatie wegens het algemene contactverbod binnen 1,5 meter wordt onmogelijk, er zijn geen klanten meer en sluiten is goedkoper dan openhouden.

In dat geval is er géén sprake van een ‘gebrek’ in de zin van artikel 7:204 BW. De huurder draait dus zelf op voor de schade.
Kan de huurder de huurbetaling staken door een beroep te doen op ‘overmacht’?

Overmacht

Onder ‘overmacht’ verstaat de wet het volgende:

een tekortkoming kan de schuldenaar niet worden toegerekend, indien zij niet is te wijten aan zijn schuld, noch krachtens de wet, rechtshandeling of in het verkeer geldende opvattingen voor zijn rekening komt.

Hoewel de Coronacrisis qua omvang en impact uniek is (‘Black Swan’), geldt op grond van rechtspraak uit eerdere crises (zoals de kredietcrisis), dat een recessie, economische crisis of een ‘Act of God’ (overmacht) in beginsel worden beschouwd als omstandigheden waarmee huurders rekening moeten houden bij het sluiten van een huurovereenkomst.

Dergelijke omstandigheden worden in het algemeen beschouwd als onderdeel van het normale ondernemersrisico van een huurder, aangezien het ontbreken daarvan door de huurder niet redelijkerwijs kan worden verwacht. Zij kunnen niet als zodanig als een gebrek worden aangemerkt. Het coronavirus is te beschouwen als een ‘Act of God’. Bovendien zijn tegenvallende bezoekersaantallen als gevolg van het coronavirus dan ook geen ‘gebrek’.

Onvoorziene omstandigheden?

Kan de huurder de huurovereenkomst geheel of gedeeltelijk ontbinden wegens ‘onvoorziene omstandigheden’?’

Onder ‘onvoorziene omstandigheden’ verstaat de wet in artikel 6:258 BW:

De rechter kan op vordering van een der partijen de gevolgen van een overeenkomst wijzigen of deze geheel of gedeeltelijk ontbinden op grond van onvoorziene omstandigheden welke van dien aard zijn dat de wederpartij naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid ongewijzigde instandhouding van de overeenkomst niet mag verwachten.

Niet valt uit te sluiten dat de Coronacrisis – als deze lang duurt en/of leidt tot een lockdown door de overheid – valt te bestempelen als een ‘onvoorziene omstandighed’ in de zin van artikel 6:258 BW. In dat geval spelen alle omstandigheden een rol; met name ook wat de huurder zelf heeft gedaan om de problemen het hoofd te bieden: werktijdverkorting via NOW, uitstel van belasting, beroep op BMKB, etcetera.

In dat geval kan de huurovereenkomst worden ontbonden of kunnen contractuele verplichtingen – waaronder betaling van de huur – worden gewijzigd, zelfs met terugwerkende kracht. Nadeel is dat een dergelijke wijziging of ontbinding alleen door een rechter in een procedure kan worden uitgesproken. En dat kan lang duren. Ook hier geldt dat de huurder beter in overleg met de verhuurder kan treden.

Exploitatieverplichting?

In het ROZ-contract winkelruimte is een verplichting voor de huurder opgenomen om de huurruimte tijdens winkeltijden open te houden.
Indien sprake is van een lockdown door de overheid kan de huurder niet meer aan deze verplichting voldoen. Er is sprake van ‘overmacht’ (zie hierboven).
Is er sprake van een ‘vrijwillige’ sluiting, dan is het maar de vraag of sprake is van ‘overmacht’. Anderzijds zal een verhuurder tijdens de Coronacrisis begrip (moeten) hebben voor de situatie waarin de huurder verkeert.

‘Goed verhuurderschap’; ‘goed huurderschap’

Premier Rutte heeft alle Nederlanders opgeroepen om samen sterk te staan in de aanpak en de gevolgen van de Coronacrisis.
In dat verband wordt opgemerkt dat zowel de verhuurder als de huurder de verplichting hebben om als ‘goede verhuurder’ en als ‘goede huurder’ ten opzichte van elkaar op te treden, in overeenstemming met de eisen van redelijkheid en billijkheid, die gelden voor alle contractuele relaties die door het Nederlandse recht worden beheerst.

Update 4 juni 2020: Eerste uitspraak rechter over betaling huur in coronacrisis

Eerste uitspraak rechter over huurbetaling tijdens coronacrisis


UPDATE: Inmiddels zijn er op nationaal niveau afspraken gemaakt door de koepelorganisaties. Lees er meer over in dit artikel:

Coronacrisis | Huur bedrijfsruimte – uitleg over uitstel betaling huur

Actueel

'Deskundige begeleiding bij scheiding is essentieel' Elk jaar in september wordt de landelijke Dag van de Scheiding...

Meer informatie arrow_forward

Deze maand is de nieuwe, tweede, aanvraagperiode voor de NOW-regeling van start gegaan. Met deze regeling kunnen...

Meer informatie arrow_forward

Praat met een advocaat. Het kan echt geen kwaad. Vaak denken mensen: als ik een advocaat inschakel, kost het me klauwen...

Meer informatie arrow_forward

Na de recente uitspraak over huuruitstel in de zaak Vitesse heeft de kantonrechter Amsterdam in kort geding wél...

Meer informatie arrow_forward

Het is de nachtmerrie van iedere huizenkoper: verliefd zijn op een woning, maar na aankoop allerlei verborgen gebreken...

Meer informatie arrow_forward

Het kabinet komt met een tijdelijke Betalingsuitstelwet, om ondernemers te helpen die door de coronacrisis in problemen zijn...

Meer informatie arrow_forward

Een maand na het faillissement van ASN Autoschade Bodegraven B.V. heeft er een doorstart plaatsgevonden. De...

Meer informatie arrow_forward

Beroep op opschorting huurbetaling door voetbalclub Vitesse; Coronacrisis geldt als onvoorziene omstandigheid Voetbalclub...

Meer informatie arrow_forward

Op 3 juni 2020 hebben de stakeholders in de vastgoed- en retailsector een vervolg afgesproken op het Steunakkoord dat in...

Meer informatie arrow_forward

De verhuurder van een café vond dat de huurder tijdens de coronacrisis gewoon huur moest blijven betalen, ook al moest het...

Meer informatie arrow_forward

De rechtbank in Den Haag heeft eerder deze maand een baanbrekende uitspraak gedaan over het gebruik van rekenrente in...

Meer informatie arrow_forward

Deze week heeft de rechtbank Den Haag het faillissement uitgesproken van ASN Autoschade Bodegraven B.V. Als curator is...

Meer informatie arrow_forward

Kan ik op dit moment wel een geschil voorleggen aan een rechter? Kunnen wij in deze tijd nog wel bij een mediator terecht?...

Meer informatie arrow_forward

UPDATE 3 juli 2020: Burgemeester Liesbeth Spies heeft vrijdag 3 juli 202 de lintjes uitgereikt die al in april zijn...

Meer informatie arrow_forward

Wat moet een werkgever doen als de re-integratie van een zieke werknemer stil ligt door de coronacrisis? Komt hij in de...

Meer informatie arrow_forward

Wat zijn de regels als het gaat om thuiswerken in coronatijd? Wat mogen werkgevers en werknemers van elkaar verwachten? Lees...

Meer informatie arrow_forward

We zitten voor u klaar! Ons wekelijkse inloopspreekuur familierecht en erfrecht hebben wij vanwege de corona-maatregelen...

Meer informatie arrow_forward

Stel, u bent gescheiden of uit elkaar gegaan. In goed overleg heeft u met uw ex-partner afspraken over uw kinderen...

Meer informatie arrow_forward

Het klinkt misschien een beetje gek in deze tijd van Coronacrisis, waarin alles dicht lijkt en het dagelijks leven stil...

Meer informatie arrow_forward

Welke positie heeft de oproepkracht tijdens de coronacrisis? Valt hij of zij tussen wal en schip? Advocaat arbeidsrecht Jos...

Meer informatie arrow_forward

Berntsen Mulder Advocaten heeft eind maart een speciale website met informatie over de NOW-aanvraag...

Meer informatie arrow_forward

Ondernemers die meer willen weten over de tijdelijke Noodmaatregel Overbrugging voor Werkbehoud (NOW), kunnen donderdag 2...

Meer informatie arrow_forward

Mag je als werknemer zomaar eerder opgenomen vakantiedagen cancelen? Bijvoorbeeld als een vakantie om wat voor reden dan ook...

Meer informatie arrow_forward

In dit artikel vertellen wij hoe ondernemers uitstel van betaling van huur kunnen regelen. Veel ondernemers zijn met die...

Meer informatie arrow_forward